Thai nhi mấy tuần thì nên siêu âm tim thai?

23
vương thị ngọc lan

Siêu âm tim thai là phương pháp chẩn đoán hình ảnh Y học, giúp hỗ trợ đánh giá tình trạng tim mạch của bào thai như nhịp tim, cấu trúc và chức năng tim thai.

Theo thống kê của bộ Y tế, mỗi năm nước ta có khoảng 9.000 – 10.000 trẻ bị mắc chứng bệnh tim bẩm sinh khi vừa mới sinh ra, tỉ lệ này chiếng 0,8% số trẻ được sinh ra trong cùng năm. Trong số đó có 50% số trẻ bị tim bẩm sinh rất nặng và chỉ một nửa trong số trẻ em bị bệnh tim bẩm sinh được làm phẫu thuật, số còn lại phải sống trong bệnh tật và đối đầu với thần chết từng ngày. Thế nhưng việc kiểm tra dị tật tim bẩm sinh lại rất hay bị bỏ sót trong siêu âm tiền sản. Vì thế, siêu âm tim thai là một trong những việc làm vô cùng cần thiết với mẹ bầu để tránh những rủi ro. 

siêu âm tim thai là việc làm vô cùng cần thiết với mẹ bầu

Siêu âm tim thai là một việc làm vô cùng cần thiết đối với mẹ bầu

1. Thế nào là siêu âm tim thai?

Siêu âm tim thai là phương pháp chẩn đoán hình ảnh được thực hiện bởi các bác sĩ đã được đào tạo chuyên sâu về tim mạch nhi, giúp hỗ trợ đánh giá tình trạng tim mạch của bào thai như nhịp tim, cấu trúc và chức năng tim thai. 

Đây là phương pháp được các bác sĩ khuyến cáo nên đưa vào chẩn đoán tiền sản giúp phát hiện sớm những dị tật tim bẩm sinh nặng để có thể kịp thời can thiệp. Ngày nay, kỹ thuật siêu âm tim thai có những bước tiến lớn về công nghệ. Siêu âm có thể phát hiện chính xác dị tật tim bẩm sinh trong thai kỳ tới khoảng 99%, dù trong giai đoạn này tim là một cấu trúc vẫn phát triển và thay đổi.

2. Thời điểm nào siêu âm tim thai thích hợp nhất?

Tim thai thường sẽ xuất hiện vào tuần thứ 6 – 7 của thai kỳ. Lúc này bằng những kỹ thuật siêu âm hiện đại ta đã có thể nghe thấy nhịp đập tim thai. Từ tuần thứ 20 trở đi thì nhịp đập của tim thai đã trở nên mạnh mẽ và lúc này chỉ cần dùng tai nghe bình thường là có thể nghe thấy được. 

siêu âm tim thai giúp mẹ kiểm tra được những hoạt động của con yêu trong bụng

Từ tuần thứ 8-10 của thai kỳ, mẹ bầu có thể đi siêu âm tim thai

3. Siêu âm tim thai có phát hiện bệnh tim bẩm sinh không?

Siêu âm tim thai giúp phát hiện những bất thường về cấu trúc, chức năng tim hoặc bất thường bên ngoài có tác động đến tim mạch. Siêu âm cũng có thể phát hiện từ các bệnh tim phức tạp như hội chứng tim trái thiểu sản, tim một thất, teo van động mạch phổi, teo van động mạch chủ, kênh nhĩ thất… cho đến các bệnh đơn giản như thông liên thất. 

Điều quan trọng nhất của siêu âm tim thai là phát hiện được những bệnh lý tim bẩm sinh cần phải can thiệp ngay sau sinh, nếu không trẻ có khả năng tử vong hoặc có biến chứng nặng nề. Trong trường hợp như vậy, siêu âm giúp bác sĩ và gia đình chọn bệnh viện sinh, chuẩn bị can thiệp cấp cứu kịp thời để cứu sống trẻ.

4. Có phải tất cả các sản phụ đều nên siêu âm tim thai không?

Vì 90% những thai nhi sinh ra với tim bẩm sinh đều không hề có yếu tố nguy cơ trước đó, nên siêu âm tim thai được khuyến cáo cho tất cả các sản phụ, đặc biệt là những sản phụ thuộc nhóm có nguy cơ cao như: 

  • Có tiền căn gia đình bị tim bẩm sinh;

  • Sản phụ mắc bệnh tiểu đường, phenyl ketones niệu..hoặc một số bệnh di truyền (Ellis Van Creveld, Marfan, Noonan,…);

  • Nhiễm rubella trong thời gian thai kỳ hoặc một số bệnh tự miễn (lupus, Sjogren, syndrome…);

  • Sử dụng một số loại thuốc như chống co giật, chống trầm cảm, insulin, chống tổng hợp prostaglandin…;

tất cả các sản phụ đều nên siêu âm tim thai

   Siêu âm tim thai được khuyến cáo cho tất cả các sản phụ

Ngoài ra, siêu âm tim thai cũng được chỉ định cho các thai nhi thuộc nhóm có khả năng mắc bệnh tim bẩm sinh cao như bất thường ngoài tim, loạn nhịp tim thai, bất thường nhiễm sắc thể (thoát vị rốn, thoát vị hoành, teo hành tá tràng…), phù nhau thai không do di truyền, độ mờ da gáy tăng trong 3 tháng đầu thai kỳ và đa thai, nghi ngờ hội chứng truyền máu song thai.

5. Siêu âm tim thai, nhịp tim bình thường là bao nhiêu?

Sự gia tăng về kích thước và khối lượng của tim thai phụ thuộc vào sự phát triển của thai nhi. Thông thường nhịp tim của thai nhi có thể dao động từ 120 – 160 lần/ phút. Những khi bé có nhiều chuyển động trong bụng mẹ, nhịp tim có thể tăng nhanh đến 180 lần/ phút.

Đến tuần thai thứ 20, tim thai đập nhanh hơn. Nhưng, nếu nhịp tim đập hơn 180 lần/ phút, thai phụ cần đến bệnh viện để kiểm tra sức khỏe. Đây có thể là dấu hiệu báo động thai nhi đang gặp nguy hiểm trong bụng mẹ.

Theo kinh nghiệm dân gian, nhịp tim của bé gái luôn đập nhanh hơn bé trai. Nếu tim thai đập dưới 140 nhịp/ phút, thai nhi có khả năng là con trai. Mặt khác, nếu nhịp tim đập trên 140 lần/ phút, khả năng thai nhi là con gái sẽ cao hơn. Vì vậy, nhiều người mẹ thường dựa vào nhịp tim để suy đoán giới tính của bé. Tuy nhiên, hiện tại vẫn chưa có những bằng chứng cụ thể về điều này.

Siêu âm tim thai giúp kiểm tra nhịp tim bình thường của trẻ

Siêu âm tim thai giúp nhận ra nhịp tim của bé đạp nhanh hay chậm, bình thường hay bất thường